(FOTO) Davimo se u dimu i smradu: Divljih deponija imamo više od 1.000, ali efikasnog rješenja nemamo
Na divljim deponijama, kojih u Bosni i Hercegovini ima više od 1.000, godišnje završi najmanje 100.000 tona otpada i nusproizvoda životinjskog porijekla. Iako u BiH ne postoji nijedna opština u kojoj nema divljih deponija, njihov tačan broj niko ne zna.
Plan ne postoji
Početkom septembra deponija u Drvaru je gorjela sedam dana. Gorio je i otpad ispod zemlje, a stanovnici Drvara su danima tražili pomoć jer su se, kako su istakli, i bukvalno davili u dimu i smradu. Prije dva mjeseca buknula je i divlja deponija u banjolučkom naselju Paprikovac, ali je ona odmah “lokalizovana”. Ipak, stanovnici ovog naselja kažu da time problem nije riješen.
U Ministarstvu za prostorno uređenje, građevinarstvo i ekologiju Republike Srpske kažu da je tačan broj deponija teško odrediti, jer neke opštine, kako kažu, redovno ili povremeno sprovode aktivnosti čišćenja, odnosno sanacije divljih deponija na svom području.- Opštine povremeno sav otpad sakupe i odvezu na opštinske deponije. Problem je taj što se ove vrlo brzo ponovo napune otpadom ili se formiraju nove divlje deponije, što i dalje predstavlja rizik za zdravlje stanovnika. Opštine su obavezne da sprečavaju odlaganje otpada, kao što su obavezne da sprovode uklanjanje tako odloženog otpada, kazao je resorni ministar Bojan Vipotnik.
Ne postoji, dodaju u ovom ministarstvu, plan upravljanja divljim deponijama. Prije nekoliko godina usvojen je Republički plan upravljanja otpadom, u kojem je, između ostalog, jedna od važnijih tačaka sanacija i zatvaranje neuređenih i divljih deponija. Svaka opština je obavezna da izradi plan upravljanja otpadom.
Direktor Fonda za zaštitu životne sredine i energetsku efikasnost Srpske Srđan Todorović kaže da je ova institucija u više navrata davala sredstva mnogobrojnim opštinama za uklanjanje divljih deponija, ali time, tvrdi on, problem nije riješen.
- Mi damo pare i to ne male pare, divlja deponija se ukloni, nema je dva ili tri mjeseca, a onda se ponovo pojavi. Divlje deponije se na taj način neće ukloniti. Nije dovoljno samo odvesti smeće i onda okrenuti glavu od tih lokacija, istakao je Todorović.
Udruženje građana Greenways nedavno je “popisalo” 24 divlje deponije na teritoriji opštine Mrkonjić-Grad. U Baraćima je pronađeno pet divljih deponija, kao i u Gerzovu. Nataša Mazalica iz ovog udruženja kaže kako se divlje deponije nalaze svuda, ali najčešće se stvaraju pored puteva, na livadama, pored ili u šumama.
Nivo osviještenosti
- Ljudi koji nemaju mogućnost odlaganja otpada u kontejnere ili takvu mogućnost ipak imaju, ali imaju i nizak nivo osviještenosti u vezi s ovim problemom, pronalaze mjesta gdje odloženi otpad neće biti lako vidljiv. Oni se vode time da problem ne postoji ako se problem ne vidi. Deponije godinama ili decenijama ostaju tu gdje jesu i uklanjaju se vrlo rijetko, kazala je Mazalica.
Divlje deponije koje su i svojevrsne ekološke atomske bombe nalaze se i u Srpcu, u Novoj Topoli i u Bavljinama, na pola puta između Bočca i Mrkonjić-Grada.
